Düşünce gücü ile kontrol robotlar ile ne kadar mümkün?

0
127
robotikpedia
düşünce gücü ile robot kontrolü

Düşünce gücü ile kontrol hala bir hayal mi?

Düşünce gücü ile kontrol edebilme deneyini çoğu insan çocukken de olsa hayatında bir kez mutlaka yapmıştır. Bugünlerde bir dönem çocukluğumuzun hayali olan düşünce gücü ile kontrol artık hayal olmaktan çıkmak üzere. Peki, Düşünce gücü ile bir kaya parçasını kaldırıp,  kaşıkları bükebilecek miyiz? Tabiki hayır. Peki, düşünce gücü ile kontrol nasıl olacak? Düşünce gücü ile neleri kontrol edebileceğiz? Bildiğimiz gibi yıllardır bilim adamlarımız mühendislerimiz robotlara bir iş yaptırabilmek için kılı kırk yarıp, devasa boyutlarda destansı kodlar dizeleyip, umutla robotların yükseleceği günü görmek için son hızla, duraksamadan çalışmaya devam ediyorlar.  Öte yandan, sahneden inerken tepe takla yuvarlanan robotlar, veri tabanında mevcut bulunmayan bir soru sorulduğunda alakasız alakasız muhabbetler açan yapan zekalar bunlara artık hepimiz alıştık. Ancak şunu da biliyoruz; “bu bir geçiş süreci” . Dünyanın bambaşka köşelerinde bambaşka laboratuvarlarda bir yapbozun parçaları gibi her gün eksik bir parça daha açık kaynak koduyla bulutlara yüklenmeye devam ediyor. Bugün sizinle paylaşacağımız haber de yine önemli bir kilometre taşı olacağa benziyor.

Düşünce gücü ile kontrol nasıl olacak?

Bildiğimiz üzere robotlarla iletişim büyük bir sıkıntı. Bilim adamları bunu kolaylaştırmak için çeşitli çözüm arayışındalar. Robotların insan dilini net olarak anlayabilmeleri için çok açık, net ve detaylı kod yazılımı gerekli her bir söyleneni doğru anlam ile etiketleyebilmek için. Ve bu hiç kolay bir iş değil.  Peki ya robotları daha sadece ve pratik bir yol olan ve çoğu zaman birbirimiz arasında da kullandığımız basit el hareketleri ve jest’ ler ile hatta bir adım daha öteye gidelim ya beyin dalgalarımız ile kontrol edebilseydik? Filmlerde hep görmüşüzdür zihinsel gücünü kullanarak elindeki kaşığı bükmeye çalışan ya da büktüğünü iddia eden insanlar. Şimdiler de anlaşılan bilim adamları bu düşünceden yola çıkacak olacak ki, bir kaşığı değil ama robotları, zihin gücümüz ile nasıl kontrol edebiliriz sorusu üzerine ciddi çalışmalar yapıyorlar.

Video credit: MITCSAIL YouTube Channel

Beyin dalgaları ve kas kontrolü uyumu ile iletişim (Elektroansefalografi ve elektromiyografik)

MIT haberine göre MIT CSAIL  ( MIT Yapay Zekâ Laboratuvarı) tam olarak da bu günlerde bunu yapmaya çalışıyor. MIT yapay zekâ laboratuvarlarında araştırmacılar;  robot kullanıcılarının beyin dalgaları ya da tek bir parmak hareketi ile robotların hatalarını düzeltmeye amaçlanan bir proje üzerinde çalışıyorlar.

Habere göre araştırma üzerinde çalışan ekip bir önceki çalışmalarında basit 2 seçim gerektiren aktiviteler üzerine odaklanmıştı ancak bu sefer projenin kapsamını ve hedefini büyüterek çok seçim gerektiren daha karmaşık aktiviteler üzerinde çalışmaya başlamış. Beyin aktivitesi izlenerek sistem gerçek zamanlı olarak bir kişinin bir robot tarafından yapılan görevdeki hatayı fark ettiği an bunu tespit edebiliyor. Aktivitedeki kas hareketlerini takip eden bir sürükle bırak ara yüz yardımı ile kullanıcı basit el hareketleriyle robotun yapması gereken doğru seçeneği seçebiliyor. Böylelikle düşünce gücü ile kontrol kas hareketleri ile koordineli bir şekilde komut göndermiş oluyor.

robotikpedia
credit: Janson_G/pixabay

Araştırmayı yürüten ekip aşağıda videoda bir gösteri sergiliyorlar. Yapılan gösteride bir robot elinde bir matkap ile 3 seçenekli bir hedef üzerinde doğru seçeneği delmeye çalışıyor. Ancak burada kullanılan denek daha önce bu sistemle hiç karşılaşmamış kişiler arasından seçiliyor bu da demek oluyor ki sistem özel olarak bu kişi için eğitilmemiş ve tamamen gerçek zamanlı dünya ayarları ile çalıştırılıyor. CSAIL müdürü Daniela Rus daha EEG VE EMG desteğinin (elektroansefalografi/ beyin akım yazımı ve elektromiyografik / kas ve siniri iletileri) bir araya gelmesinin doğal insan robot iletişim sürecinde bizlere çok önemli kapılar açacağını belirtiyor. Video da dikkat ettiyseniz tam da yıldız savaşlarından hatırlayacağız jedi’ lar tarafından yapıldığı gibi tam bir zihin ve el koordinasyonu ile robot aslında nesne kontrolü yapılıyor. Buna nesne dememin sebebi yarın aynı teknolojinin nesnelere ve kullandığımız diğer araçlara da aktarılacağını tahmin etmemizdir.  Yapılan araştırmanın sonuçları Pittsburgh’ da yapılacak olan Robotik Bilim ve Sistemler konferansında da bilim dünyası ile paylaşılacakmış. (Sizler için robotikpedia olarak bu konferans’ tan gelecek haberleri de yakından takip edeceğiz.).

Düşünce gücü ile kontrol robotların size ayak uydurnasını sağlayacak.

Araştırmacılar “error-related potentials” Türkçesi “ilişkili-hata potansiyelleri” kısaca “ErrPs” adını verdikleri bu sistem ile bir hata meydana geldiğinde ve insan kullanıcı bunu fark ettiği zaman sistem otomatik olarak duruyormuş ve kullanıcı bu hatayı düzeltip tekrar çalışmaya devam edebiliyor. Araştırmacıları göre burada önemli nokta kullanıcıların eğitilmesine gerek olmadığıdır çünkü burada makine yani robot size ayak uydurmasını öğreniyor. Bu sistem sayesinde robotlar ile olan iletişimin git gide insanların bir biri ile yaptığı iletişime daha çok benzeyeceği söylenen haber de aynı zamanda konuşma güçlüğü çekenlerin ya da hareket kısıtlaması olan işçilerin de bu sistemden yararlanabileceği belirtiliyor. Beyin dalgaları ya da jest hareketler ile komut alabilecek robotların neler yapabileceğine dair ileride daha çok haber duyacağınıza emin olabilirsiniz. Sektörde bu alandaki çalışmalara doğru, ihtiyaca yönelik olarak doğal bir yönelim var ve  bu hızla artacak gibi görünüyor.  Gelecekte görüşmek üzere..

Kaynak: MIT CSAIL

Cover photo credit: Devanath/pixabay 

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.